{"id":17214,"date":"2017-01-03T09:36:17","date_gmt":"2017-01-03T08:36:17","guid":{"rendered":"http:\/\/shekulliagency.com\/?p=17214"},"modified":"2017-01-03T11:37:47","modified_gmt":"2017-01-03T10:37:47","slug":"sfida-e-turqise-perballe-terrorizmit","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/alb.shekulliagency.com\/?p=17214","title":{"rendered":"Sfida e Turqis\u00eb p\u00ebrball\u00eb terrorizmit"},"content":{"rendered":"<p><a href=\"http:\/\/alb.shekulliagency.com\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/sul-tur.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-17216\" src=\"http:\/\/alb.shekulliagency.com\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/sul-tur.jpg\" alt=\"\" width=\"811\" height=\"523\" srcset=\"https:\/\/alb.shekulliagency.com\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/sul-tur.jpg 811w, https:\/\/alb.shekulliagency.com\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/sul-tur-300x193.jpg 300w, https:\/\/alb.shekulliagency.com\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/sul-tur-768x495.jpg 768w, https:\/\/alb.shekulliagency.com\/wp-content\/uploads\/2017\/01\/sul-tur-310x200.jpg 310w\" sizes=\"(max-width: 811px) 100vw, 811px\" \/><\/a>Nga: <strong>Murat M. ALIU<\/strong><\/p>\n<p>Gjat\u00eb k\u00ebtyre dy viteve t\u00eb fundit, Turqia po p\u00ebrballet ndoshta me situat\u00ebn m\u00eb t\u00eb v\u00ebshtir\u00eb q\u00eb prej shpalljes si shtet i pavarur n\u00eb vitin 1923, pra, me sulmet terroriste q\u00eb kan\u00eb arritur p\u00ebrmasa shqet\u00ebsuese. Ca nga k\u00ebto sulme jan\u00eb t\u00eb nd\u00ebrlidhura drejtp\u00ebrs\u00ebdrejti me situat\u00ebn n\u00eb Siri dhe Irak, kurse nj\u00eb pjes\u00eb e tyre me situat\u00ebn e brendshme t\u00eb Turqis\u00eb, me luft\u00ebn shum\u00ebvje\u00e7are me organizat\u00ebn terroriste PKK. Kjo n\u00eb fakt do t\u00eb thot\u00eb q\u00eb Turqia \u00ebsht\u00eb n\u00eb sh\u00ebnjest\u00ebr t\u00eb terrorizmit.<\/p>\n<p>Sot terrorizmi nuk \u00ebsht\u00eb problem vet\u00ebm i Turqis\u00eb, por i gjith\u00eb bot\u00ebs. Terrorizmi sot po dridh themelet e shteteve europiane, t\u00eb cilat pas Luft\u00ebs s\u00eb Dyt\u00eb Bot\u00ebrore disi u rehatuan n\u00eb aspektin e siguris\u00eb komb\u00ebtare. Terrorizmi i sotsh\u00ebm, i cili shp\u00ebrfaqet n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb sistematike dhe individuale, dallon shum\u00eb nga ai i kufizuari nihilist i shekullit t\u00eb 19-t\u00eb dhe i viteve \u201870. Problemi themelor i terrorizmit t\u00eb sotsh\u00ebm jan\u00eb dimensionet e tij t\u00eb pashpjegueshme; n\u00eb k\u00ebt\u00eb kontekst, di\u00e7ka q\u00eb \u00ebsht\u00eb e pashpjegueshme \u00ebsht\u00eb dhe e paparandalueshme.<\/p>\n<p>Organizata terroriste PKK, me strategjin\u00eb e vet t\u00eb re, pra, me kryerjen e sulmeve terroriste brenda hap\u00ebsirave t\u00eb banuara me civil\u00eb, synon ta d\u00ebshmoj\u00eb veten si aktore relevante dhe p\u00ebrcaktuese n\u00eb politik\u00ebn e brendshme t\u00eb Turqis\u00eb, \u00a0dhe, p\u00ebr pasoj\u00eb, ta detyroj\u00eb shtetin turk t\u00eb b\u00ebj\u00eb kompromis n\u00eb luft\u00ebn ndaj saj. Q\u00ebllimi final i PKK-s\u00eb \u00ebsht\u00eb realizimi i ides\u00eb pankurdiste, krijimi i nj\u00eb shteti t\u00eb madh t\u00eb Kurdistanit si nj\u00eb hap i par\u00eb i subjektivizmit historik t\u00eb kurd\u00ebve n\u00eb k\u00ebto hap\u00ebsira.<\/p>\n<p>Pyetja q\u00eb shpeshher\u00eb po parashtrohet n\u00eb lidhje me strategjin\u00eb e re t\u00eb organizat\u00ebs terroriste PKK \u00ebsht\u00eb se nga e fiton potenc\u00ebn dhe guximin p\u00ebr k\u00ebt\u00eb gj\u00eb. P\u00ebrgjigjja m\u00eb logjike e k\u00ebsaj pyetjeje \u00ebsht\u00eb se fuqin\u00eb dhe guximin kryesor PKK-ja po e fiton nga faktorizimi n\u00eb luft\u00ebn kund\u00ebr DEASH-it n\u00eb Irak dhe Siri, e si rrjedhoj\u00eb ka fituar mb\u00ebshtetjen e parezerv\u00eb t\u00eb SHBA-s\u00eb dhe t\u00eb shteteve europiane. Armatosja e PKK-s\u00eb nga SHBA-ja dhe qendrat e tjera t\u00eb fuqis\u00eb, hapja e zyrave t\u00eb PKK-s\u00eb dhe PJD-s\u00eb n\u00eb Mosk\u00eb, marr\u00ebdh\u00ebniet e mira t\u00eb PKK-s\u00eb me Iranin, organizimi i mir\u00ebfillt\u00eb i shoqatave t\u00eb lidhura me PKK-n\u00eb n\u00eb Europ\u00eb, jan\u00eb disa nga faktor\u00ebt q\u00eb e nxisin k\u00ebt\u00eb organizat\u00eb p\u00ebr kryerjen e sulmeve terroriste.<\/p>\n<p>P\u00ebrve\u00e7 PKK-s\u00eb, Turqia po p\u00ebrballet edhe me sulmet terroriste t\u00eb militant\u00ebve t\u00eb organizat\u00ebs terroriste DEASH. P\u00ebr dallim nga sulmet e PKK-s\u00eb, sulmet e DEASH-it n\u00eb fakt paraqesin nj\u00eb reaksion sociologjik ndaj hegjemonis\u00eb s\u00eb vlerave liberale t\u00eb bot\u00ebs per\u00ebndimore. Lufta qytetare n\u00eb Siri, destabiliteti n\u00eb Irak dhe vakumi i krijuar n\u00eb pjes\u00ebn juglindore t\u00eb Turqis\u00eb u ka lejuar militant\u00ebve t\u00eb DEASH-it kryerjen m\u00eb t\u00eb leht\u00eb t\u00eb akteve terroriste brenda Turqis\u00eb. Po ashtu, nj\u00eb faktor tjet\u00ebr shtyt\u00ebs p\u00ebr kryerjen e sulmeve terroriste t\u00eb DEASH-it n\u00eb Turqi jan\u00eb operacionet ushtarake q\u00eb Turqia po i zhvillon kund\u00ebr k\u00ebsaj organizate n\u00eb Siri dhe Irak. DEASH-i n\u00eb nj\u00ebfar\u00eb m\u00ebnyre ndjehet i \u201ctradhtuar\u201d nga Turqia, e cila \u00ebsht\u00eb renditur krah p\u00ebr krah me \u201carmiqt\u00eb\u201d e Islamit, pra, me shtetet per\u00ebndimore.<\/p>\n<p>P\u00ebr momentin, shteti i Turqis\u00eb akoma nuk ka nj\u00eb strategji t\u00eb qart\u00eb p\u00ebr parandalimin e k\u00ebtyre sulmeve, q\u00eb ve\u00e7mas n\u00eb perceptimin e qytetar\u00ebve filluan t\u00eb normalizohen dhe standardizohen. Shikuar nga k\u00ebndv\u00ebshtrimi normativ, kjo situat\u00eb shp\u00ebrfaq dob\u00ebsit\u00eb e Turqis\u00eb dhe t\u00eb institucioneve p\u00ebrkat\u00ebse n\u00eb kontekstin e munges\u00ebs s\u00eb aft\u00ebsive p\u00ebr t\u2019u garantuar sigurin\u00eb qytetar\u00ebve.<\/p>\n<p>P\u00ebrve\u00e7 k\u00ebsaj, \u00ebsht\u00eb shqet\u00ebsues fakti q\u00eb si DEASH-i dhe PKK-ja, si organizatat m\u00eb t\u00eb rrezikshme terroriste, kan\u00eb nj\u00eb taban t\u00eb caktuar sociologjik. Fakti q\u00eb n\u00eb zgjedhjet e fundit parlamentare t\u00eb 1 n\u00ebntorit 2015, partia kurde HDP, e cila haptazi e mb\u00ebshtet PKK-n\u00eb, fitoi rreth gjasht\u00eb milion\u00eb vota, v\u00ebrtet \u00ebsht\u00eb shqet\u00ebsues. Po ashtu, sipas nj\u00eb ankete t\u00eb realizuar n\u00eb mars t\u00eb vitit 2016, DEASH-i g\u00ebzon mb\u00ebshtetjen e rreth tet\u00eb p\u00ebr qind t\u00eb qytetar\u00ebve t\u00eb Turqis\u00eb.<\/p>\n<p>Dhe, s\u00eb fundi, p\u00ebrve\u00e7 viktimave njer\u00ebzore si pasoj\u00eb e sulmeve terroriste, Turqia \u00ebsht\u00eb duke u p\u00ebrballur me probleme strukturore ekonomike dhe financiare, me rritjen e nacionalizmit dhe\u00a0 polarizimit akoma m\u00eb t\u00eb theksuar.<\/p>\n<p>Ekspert\u00ebt n\u00eb t\u00eb ardhmen paralajm\u00ebrojn\u00eb pak\u00ebnaq\u00ebsi nd\u00ebr qytetar\u00ebt e Turqis\u00eb si pasoj\u00eb e inflacionit t\u00eb lart\u00eb, t\u00eb shkaktuar nga zhvler\u00ebsimi i lir\u00ebs kundrejt dollarit dhe euros. Po ashtu ekziston edhe shqet\u00ebsimi p\u00ebr nj\u00eb konflikt nd\u00ebretnik, n\u00eb kuptimin q\u00eb qytetar\u00ebt t\u00eb marrin n\u00eb dor\u00eb drejt\u00ebsin\u00eb. Pas sulmeve terroriste t\u00eb kryera nga PKK-ja para dy jav\u00ebsh, me \u00e7\u2019rast humb\u00ebn jet\u00ebn disa dhjet\u00ebra polic\u00eb dhe civil\u00eb, shum\u00eb qytetar\u00eb t\u00eb p\u00ebrkat\u00ebsis\u00eb etnike turke dol\u00ebn n\u00eb rrug\u00eb dhe reagimin e tyre e manifestuan duke djegur objektet partiake t\u00eb partis\u00eb kurde HDP. Po ashtu, kjo situat\u00eb ka shkaktuar nj\u00eb polarizim t\u00eb skajsh\u00ebm mbi baza etnike, fetare dhe ideologjike.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Nga: Murat M. ALIU Gjat\u00eb k\u00ebtyre dy viteve t\u00eb fundit, Turqia po p\u00ebrballet ndoshta me situat\u00ebn m\u00eb t\u00eb v\u00ebshtir\u00eb q\u00eb prej shpalljes si shtet i pavarur n\u00eb vitin 1923, pra,&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":17216,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[6],"tags":[],"class_list":["post-17214","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-opinionanaliza"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/alb.shekulliagency.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/17214"}],"collection":[{"href":"https:\/\/alb.shekulliagency.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/alb.shekulliagency.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/alb.shekulliagency.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/alb.shekulliagency.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=17214"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/alb.shekulliagency.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/17214\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":17218,"href":"https:\/\/alb.shekulliagency.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/17214\/revisions\/17218"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/alb.shekulliagency.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/17216"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/alb.shekulliagency.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=17214"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/alb.shekulliagency.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=17214"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/alb.shekulliagency.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=17214"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}