{"id":31884,"date":"2020-03-23T13:28:26","date_gmt":"2020-03-23T12:28:26","guid":{"rendered":"http:\/\/shekulliagency.com\/?p=31884"},"modified":"2020-03-23T13:28:27","modified_gmt":"2020-03-23T12:28:27","slug":"mbrojtja-e-shendetit-mendor-eshte-e-rendesishme-gjate-karantines","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/alb.shekulliagency.com\/?p=31884","title":{"rendered":"Mbrojtja e sh\u00ebndetit mendor \u00ebsht\u00eb e r\u00ebnd\u00ebsishme gjat\u00eb karantin\u00ebs"},"content":{"rendered":"\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"673\" height=\"400\" src=\"http:\/\/alb.shekulliagency.com\/wp-content\/uploads\/2018\/03\/Screenshot_2018-03-14-21-44-41-1.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-24416\" srcset=\"https:\/\/alb.shekulliagency.com\/wp-content\/uploads\/2018\/03\/Screenshot_2018-03-14-21-44-41-1.png 673w, https:\/\/alb.shekulliagency.com\/wp-content\/uploads\/2018\/03\/Screenshot_2018-03-14-21-44-41-1-300x178.png 300w\" sizes=\"(max-width: 673px) 100vw, 673px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>Nd\u00ebrsa njer\u00ebzit jan\u00eb duke q\u00ebndruar n\u00eb sht\u00ebpi n\u00eb gjith\u00eb bot\u00ebn dhe qeverit\u00eb e tyre k\u00ebrkojn\u00eb q\u00eb t\u00eb mos dalin n\u00eb ambiente jasht\u00eb p\u00ebr shkak t\u00eb pandemis\u00eb s\u00eb koronavirusit, ekspert\u00ebt thon\u00eb se njer\u00ebzit duhet t\u00eb jen\u00eb aktiv\u00eb p\u00ebr t\u00eb mbrojtur sh\u00ebndetin mendor. <\/p>\n\n\n\n<p>Deri m\u00eb tani jan\u00eb raportuar 339 mij\u00eb raste t\u00eb konfirmuara me koronavirus dhe m\u00eb shum\u00eb se 14.700 t\u00eb vdekur n\u00eb gjith\u00eb bot\u00ebn.<\/p>\n\n\n\n<p>Organizata Bot\u00ebrore e Sh\u00ebndet\u00ebsis\u00eb (OBSH), e cila shp\u00ebrthimin e ka shpallur pandemi, si epiqend\u00ebr t\u00eb re shpalli Evrop\u00ebn m\u00eb 13 mars.<\/p>\n\n\n\n<p>Situata n\u00eb Evrop\u00eb p\u00ebrkeq\u00ebsohet \u00e7do dit\u00eb, ve\u00e7an\u00ebrisht n\u00eb Itali, e cila tani ka m\u00eb shum\u00eb vdekje sesa Kina, ku virusi u zbulua p\u00ebr her\u00eb t\u00eb par\u00eb n\u00eb dhjetor.<\/p>\n\n\n\n<p>Shum\u00eb vende kan\u00eb shpallur gjendjen e jasht\u00ebzakonshme ose or\u00eb policore, duke kufizuar gjithashtu transportin dhe tregtin\u00eb.<\/p>\n\n\n\n<p>Qeverit\u00eb, organizatat joqeveritare dhe ekspert\u00ebt kan\u00eb k\u00ebshilluar njer\u00ebzit q\u00eb t\u00eb q\u00ebndrojn\u00eb n\u00eb sht\u00ebpi p\u00ebr t\u00eb ndaluar p\u00ebrhapjen e virusit.<\/p>\n\n\n\n<p>Por si do t\u00eb ndikoj\u00eb karantina n\u00eb sh\u00ebndetin mendor t\u00eb njer\u00ebzve dhe \u00e7far\u00eb duhet b\u00ebr\u00eb p\u00ebr ta mbrojtur at\u00eb?<\/p>\n\n\n\n<p>Ay\u015fe Sena Sar\u0131do\u011fan, psikologe n\u00eb Spitalin Gaziosmanpasha t\u00eb Parkut Mjek\u00ebsor t\u00eb Universitetit Istinye n\u00eb Stamboll, thot\u00eb se socializimi \u00ebsht\u00eb nevoj\u00eb thelb\u00ebsore e njeriut.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cPamund\u00ebsia p\u00ebr t\u00eb dal\u00eb nga sht\u00ebpia do ta parandaloj\u00eb k\u00ebt\u00eb. K\u00ebshtu q\u00eb kur t\u00eb kemi nevoj\u00eb, do t\u00eb jet\u00eb e dobishme t\u00eb flasim me t\u00eb dashurit tan\u00eb p\u00ebrmes telefonit, online ose me video&#8221;, tha ajo.<\/p>\n\n\n\n<p>Duke folur lidhur me mbrojtjen e sh\u00ebndetit mendor, ajo tha se t\u00eb rinjt\u00eb ose t\u00eb moshuarit mund t\u00eb b\u00ebjn\u00eb gj\u00ebra q\u00eb m\u00eb par\u00eb nuk ishin n\u00eb gjendje t&#8217;i b\u00ebnin p\u00ebr shkak t\u00eb munges\u00ebs s\u00eb koh\u00ebs.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8220;Ne mund t\u00eb jemi m\u00eb t\u00eb fort\u00eb n\u00ebse mund t&#8217;i mbajm\u00eb burimet tona t\u00eb jashtme (hobin, sportin, etj.) m\u00eb t\u00eb larmishme dhe m\u00eb t\u00eb forta kund\u00ebr stresit&#8221;, tha ajo.<\/p>\n\n\n\n<p>Ajo gjithashtu paralajm\u00ebroi se duhet t&#8217;i kushtohet v\u00ebmendje m\u00ebnyr\u00ebs s\u00eb gjumit dhe nj\u00eb diete t\u00eb ekuilibruar dhe t\u00eb sh\u00ebndetshme.<\/p>\n\n\n\n<p>Sar\u0131do\u011fan k\u00ebshilloi t\u00eb moshuarit t\u00eb zgjedhin enigma dhe t\u00eb lexojn\u00eb libra p\u00ebr t\u00eb zvog\u00ebluar rrezikun e s\u00ebmundjes s\u00eb Alzheimerit.<\/p>\n\n\n\n<p>Nd\u00ebrkaq, psikologia Gamze Da\u011far theksoi se dallimi midis \u201cmarrjes s\u00eb masave\u201d dhe \u201ckufizimeve t\u00eb pap\u00ebrmbajtshme\u201d \u00ebsht\u00eb shum\u00eb i r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm p\u00ebr sh\u00ebndetin mendor.<\/p>\n\n\n\n<p>\u201cP\u00ebr shembull, metoda m\u00eb paraprake e dezinfektimit t\u00eb sip\u00ebrfaqes s\u00eb l\u00ebkur\u00ebs \u00ebsht\u00eb ajo se duhet t\u00eb pastroni duart me sapun dhe uj\u00eb. Mir\u00ebpo, kur nivelet e ankthit jan\u00eb jasht\u00eb kontrollit, njer\u00ebzit mund t\u00eb shkaktojn\u00eb s\u00ebmundje t\u00eb ndryshme t\u00eb l\u00ebkur\u00ebs duke p\u00ebrdorur dezinfektues t\u00eb tep\u00ebrt&#8221;, tha ajo.<\/p>\n\n\n\n<p>P\u00ebr k\u00ebt\u00eb arsye, Da\u011far theksoi se mbajtja n\u00ebn kontroll e niveleve t\u00eb ankthit \u00ebsht\u00eb shum\u00eb e r\u00ebnd\u00ebsishme p\u00ebr sh\u00ebndetin mendor dhe fizik.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8220;D\u00ebgjimi i trupit tuaj pasi t\u00eb keni marr\u00eb t\u00eb gjitha masat e higjien\u00ebs n\u00ebse keni simptoma t\u00eb koronavirusit dhe kur t\u00eb kuptoni se nuk ka indikacione t\u00eb COVID-19, do t\u00eb ndihmoj\u00eb n\u00eb uljen e nivelit t\u00eb ankthit tuaj&#8221;, shtoi ajo.<\/p>\n\n\n\n<p>Ajo tha se nivelet e ankthit mund t\u00eb jen\u00eb m\u00eb t\u00eb larta te njer\u00ebzit e moshuar n\u00eb krahasim me t\u00eb tjer\u00ebt dhe ve\u00e7an\u00ebrisht n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb m\u00eb negative mund t\u00eb preken pacient\u00ebt me \u00e7menduri.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8220;N\u00eb k\u00ebt\u00eb rast, ndryshimi i axhend\u00ebs dhe kryerja e aktiviteteve t\u00eb ndryshme me an\u00ebtar\u00ebt e tjer\u00eb t\u00eb familjes dhe t\u00eb af\u00ebrmit do t\u00eb ket\u00eb nj\u00eb efekt pozitiv&#8221;, tha ajo.<\/p>\n\n\n\n<p>Da\u011far tha se gjat\u00eb dit\u00ebve t\u00eb karantin\u00ebs, shum\u00eb aktivitete mund t\u00eb b\u00ebhen n\u00eb sht\u00ebpi sipas karakteristikave t\u00eb personalitetit.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8220;Ata mund t\u00eb b\u00ebjn\u00eb aktivitete t\u00eb tilla si shikimi i serialeve televizive dhe filmave, leximi i librave, aktivitete t\u00eb ndryshme, si pikturimi, kompozimi, eksplorimi i zonave t\u00eb reja me receta t\u00eb ndryshme, b\u00ebrja e ushtrimeve fizike dhe hartimi i planeve p\u00ebr jet\u00ebn&#8221;, theksoi ajo.<\/p>\n\n\n\n<p>Ajo gjithashtu tha se aspekti psikologjik pozitiv i k\u00ebsaj pandemie mund t\u00eb manifestohet n\u00eb nj\u00eb afat t\u00eb gjat\u00eb.<\/p>\n\n\n\n<p>&#8220;S\u00eb bashku me ritmin intensiv t\u00eb jet\u00ebs s\u00eb njer\u00ebzve, marr\u00ebdh\u00ebniet me nj\u00ebri-tjetrin, t\u00eb kuptuarit e nj\u00ebri-tjetrit, t\u00eb jetuarit s\u00eb bashku, nd\u00ebrmarrja e veprimeve t\u00eb p\u00ebrbashk\u00ebta dhe vet\u00ebdij\u00ebs sociale mund t\u00eb gjall\u00ebrohen&#8221;, shtoi ajo.<\/p>\n\n\n\n<p>Virusi, i cili u shfaq n\u00eb Wuhan t\u00eb Kin\u00ebs dhjetorin e kaluar, \u00ebsht\u00eb p\u00ebrhapur n\u00eb t\u00eb pakt\u00ebn 167 vende dhe rajone n\u00eb mbar\u00eb globin, nd\u00ebrsa numri i rasteve t\u00eb konfirmuara tejkalon 339 mij\u00eb dhe numri i vdekjeve ka arritur n\u00eb mbi 14.700, sipas t\u00eb dh\u00ebnave t\u00eb p\u00ebrpiluara nga Universiteti Johns Hopkins me qend\u00ebr n\u00eb SHBA.<\/p>\n\n\n\n<p>Kina, Italia, Irani dhe Spanja vazhdojn\u00eb t\u00eb jen\u00eb vendet m\u00eb t\u00eb prekura.<\/p>\n\n\n\n<p>Megjith\u00eb numrin n\u00eb rritje t\u00eb rasteve, shumica e njer\u00ebzve q\u00eb kontraktojn\u00eb virusin vuajn\u00eb nga simptoma t\u00eb lehta dhe sh\u00ebrohen.<\/p>\n\n\n\n<p>DAVUT DEMIRCAN <\/p>\n\n\n\n<p><em>Anadolu Agency <\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Nd\u00ebrsa njer\u00ebzit jan\u00eb duke q\u00ebndruar n\u00eb sht\u00ebpi n\u00eb gjith\u00eb bot\u00ebn dhe qeverit\u00eb e tyre k\u00ebrkojn\u00eb q\u00eb t\u00eb mos dalin n\u00eb ambiente jasht\u00eb p\u00ebr shkak t\u00eb pandemis\u00eb s\u00eb koronavirusit, ekspert\u00ebt thon\u00eb&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":24416,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[31],"tags":[],"class_list":["post-31884","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-java"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/alb.shekulliagency.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/31884"}],"collection":[{"href":"https:\/\/alb.shekulliagency.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/alb.shekulliagency.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/alb.shekulliagency.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/alb.shekulliagency.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=31884"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/alb.shekulliagency.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/31884\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":31885,"href":"https:\/\/alb.shekulliagency.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/31884\/revisions\/31885"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/alb.shekulliagency.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/24416"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/alb.shekulliagency.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=31884"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/alb.shekulliagency.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=31884"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/alb.shekulliagency.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=31884"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}