{"id":35546,"date":"2021-04-29T16:48:41","date_gmt":"2021-04-29T14:48:41","guid":{"rendered":"http:\/\/shekulliagency.com\/?p=35546"},"modified":"2021-04-29T16:51:22","modified_gmt":"2021-04-29T14:51:22","slug":"separatizmi-i-ringarkuar-si-perfundoi-mali-i-zi-ne-harrese","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/alb.shekulliagency.com\/?p=35546","title":{"rendered":"Separatizmi i ringarkuar: Si p\u00ebrfundoi Mali i Zi n\u00eb harres\u00eb?"},"content":{"rendered":"\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><a href=\"http:\/\/alb.shekulliagency.com\/wp-content\/uploads\/2021\/04\/image-24.png\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"864\" height=\"486\" src=\"http:\/\/alb.shekulliagency.com\/wp-content\/uploads\/2021\/04\/image-24.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-35547\" srcset=\"https:\/\/alb.shekulliagency.com\/wp-content\/uploads\/2021\/04\/image-24.png 864w, https:\/\/alb.shekulliagency.com\/wp-content\/uploads\/2021\/04\/image-24-300x169.png 300w, https:\/\/alb.shekulliagency.com\/wp-content\/uploads\/2021\/04\/image-24-768x432.png 768w\" sizes=\"(max-width: 864px) 100vw, 864px\" \/><\/a><\/figure>\n\n\n\n<p><strong>Nga<\/strong> <strong>Dr. Hikmet Kar\u00e7i\u00e7<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><em>Autori \u00ebsht\u00eb studiues i gjenocidit me seli n\u00eb Sarajev\u00eb<\/em><\/p>\n\n\n\n<p>M\u00eb 19 prill, dhjet\u00ebra protestues u mblodh\u00ebn para stacionit t\u00eb policis\u00eb n\u00eb Pljevlja, nj\u00eb qytet n\u00eb veri t\u00eb Malit t\u00eb Zi dhe brohorit\u00ebn &#8220;Sparta Serbe po zgjohet, ky vend nuk do t\u00eb b\u00ebhet Turqi!&#8221;. Protestuesit pro-serb\u00eb p\u00ebrb\u00ebheshin kryesisht nga aktivist\u00eb t\u00eb koalicionit qeveris\u00ebs, Frontit Demokratik dhe Partia Demokratike e Malit t\u00eb Zi. Arsyeja p\u00ebr protest\u00ebn ishte vendimi i qeveris\u00eb p\u00ebr t\u00eb caktuar nj\u00eb boshnjak si shef t\u00eb policis\u00eb lokale n\u00eb Pljevlja.<\/p>\n\n\n\n<p>Kjo protest\u00eb, shfaqje publike e fanatizmit, do t\u00eb ishte e pamundur n\u00eb Malin e Zi t\u00eb disa viteve m\u00eb par\u00eb. At\u00ebher\u00eb, si p\u00ebrfundoi Mali i Zi n\u00eb k\u00ebt\u00eb gjendje? Vendi fitoi pavar\u00ebsin\u00eb, duke u shk\u00ebputur nga Serbia e post-Milloshevi\u00e7it, n\u00eb vitin 2006. N\u00ebn sundimin e vendosur t\u00eb Millo Gjukanovi\u00e7it, vendi p\u00ebrparoi vazhdimisht, ve\u00e7an\u00ebrisht n\u00eb integrimet euro-atlantike. Kjo t\u00ebrhoqi v\u00ebmendjen e Rusis\u00eb, e cila e konsideron Malin e Zi si strategjik p\u00ebr ndikimin e saj n\u00eb Ballkan.<\/p>\n\n\n\n<p>N\u00eb vitin 2016, n\u00eb dit\u00ebn e zgjedhjeve, dhjet\u00ebra persona u arrestuan nga autoritetet malazeze n\u00ebn dyshimin p\u00ebr organizimin e grusht shtetit. Kjo p\u00ebrfshinte an\u00ebtar\u00ebt e opozit\u00ebs pro-serbe n\u00eb Mal t\u00eb Zi dhe shtetasit serb\u00eb t\u00eb cil\u00ebt kishin hyr\u00eb ilegalisht n\u00eb vend, ish-kreun i xhandarm\u00ebris\u00eb serbe dhe dy shtetas rus\u00eb.<\/p>\n\n\n\n<p>Situata politike n\u00eb vend u p\u00ebrshkall\u00ebzua m\u00eb tej kur qeveria miratoi Ligjin p\u00ebr Lirit\u00eb Fetare n\u00eb vitin 2019. Kisha Ortodokse Serbe, e lidhur ngusht\u00eb me shtetin serb, u pa si forca kryesore l\u00ebviz\u00ebse n\u00eb minimin e shtetit malazez. Kjo na \u00e7on n\u00eb \u00e7\u00ebshtjen e administrimit t\u00eb \u00e7\u00ebshtjeve fetare midis t\u00eb krishter\u00ebve ortodoks\u00eb n\u00eb Mal t\u00eb Zi, e cila \u00ebsht\u00eb e ngat\u00ebrruar me politik\u00eb dhe nacionaliz\u00ebm. Kisha Ortodokse e Malit t\u00eb Zi, e formuar n\u00eb vitin 1993, e sheh veten si pasardh\u00ebse t\u00eb Kish\u00ebs Malazeze autoqefale, e cila operoi n\u00eb Mbret\u00ebrin\u00eb e Malit t\u00eb Zi deri n\u00eb bashkimin e saj me Mbret\u00ebrin\u00eb e Serbis\u00eb n\u00eb vitin 1918. Kisha Ortodokse Serbe ende kontrollon disa manastire t\u00eb tilla si Manastiri Ostrog, i cili, si nj\u00eb vend pelegrinazhi, \u00ebsht\u00eb i r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm p\u00ebr Kish\u00ebn jo vet\u00ebm si nj\u00eb vend fetar por edhe si nj\u00eb burim i t\u00eb ardhurave.<\/p>\n\n\n\n<p>Ligji p\u00ebr Lirit\u00eb Fetare ishte nj\u00eb katalizator p\u00ebr partit\u00eb pro-serbe p\u00ebr zgjedhjet e vitit 2020. Nacionalist\u00ebt serb\u00eb n\u00eb Serbi dhe Republika S\u00ebrpska, entiteti serb n\u00eb Bosnj\u00eb e Hercegovin\u00eb, n\u00eb koordinim me Kish\u00ebn Ortodokse Serbe, organizuan tubime para zgjedhjeve p\u00ebr t\u00eb mobilizuar votuesit. Gjat\u00eb dit\u00ebs s\u00eb zgjedhjeve, nj\u00eb an\u00ebtar i Parlamentit serb t\u00eb Bosnj\u00ebs, Nebojsha Vukanovi\u00e7, shp\u00ebrndau nj\u00eb video duke treguar nj\u00eb autobus me banor\u00eb t\u00eb Sarajev\u00ebs q\u00eb dyshohet se po shkonin n\u00eb Mal t\u00eb Zi p\u00ebr t\u00eb votuar n\u00eb m\u00ebnyr\u00eb t\u00eb organizuar. N\u00eb video, Vukanovi\u00e7 shprehet: &#8220;Ja nj\u00eb autobus nga Sarajeva, plot turq&#8221;.<\/p>\n\n\n\n<p>Zgjedhjet \u00e7uan n\u00eb formimin e koalicionit i mbajtur bashk\u00eb nga nj\u00eb parti gjoja civile, Aksioni i P\u00ebrbashkuar p\u00ebr Reforma, me udh\u00ebheq\u00ebsin e saj Dritan Abazovi\u00e7 t\u00eb em\u00ebruar si z\u00ebvend\u00ebs kryeminist\u00ebr. Q\u00eb nga fitorja e k\u00ebtij koalicioni, paq\u00ebndrueshm\u00ebria ka ardhur n\u00eb rritje. N\u00eb shtator, nd\u00ebrtesa e komunitetit musliman n\u00eb Pljevlja u sulmua me gur\u00eb dhe dritaret e saj u thyen. Grafitet q\u00eb thon\u00eb &#8220;Turq ikni&#8221; dhe t\u00eb tjer\u00ebt q\u00eb glorifikojn\u00eb gjenocidin e Srebrenic\u00ebs u pikturuan n\u00eb disa nd\u00ebrtesa t\u00eb qytetit.<\/p>\n\n\n\n<p>Megjithat\u00eb, kjo nuk ishte nj\u00eb ngjarje e izoluar. Jovan Vucurovi\u00e7, nj\u00eb deputet nga Parlamenti malazez, \u00ebsht\u00eb in\u00e7izuar p\u00ebr mohimin e gjenocidit. Kjo nuk e ndaloi at\u00eb t\u00eb em\u00ebrohej si kryetar i Komisionit p\u00ebr t\u00eb Drejtat dhe Lirit\u00eb e Njeriut n\u00eb Parlamentin e Malit t\u00eb Zi. Koh\u00ebt e fundit, Vladimir Leposavi\u00e7, ministri i Drejt\u00ebsis\u00eb, t\u00eb Drejtave t\u00eb Njeriut dhe Pakicave i Malit t\u00eb Zi, deklaroi se ishte &#8220;i gatsh\u00ebm t\u00eb pranoj\u00eb q\u00eb krimi i gjenocidit \u00ebsht\u00eb kryer n\u00eb Srebrenic\u00eb kur t\u00eb v\u00ebrtetohet pa m\u00ebdyshje&#8221;, duke shkaktuar zem\u00ebrim midis diplomat\u00ebve per\u00ebndimor\u00eb dhe popullsis\u00eb boshnjake n\u00eb rajon.<\/p>\n\n\n\n<p>Ngjarjet n\u00eb Ballkan shpesh duken si nj\u00eb p\u00ebrs\u00ebritje e s\u00eb kaluar\u00ebs. Sulmet ndaj pronave boshnjake n\u00eb Pljevlja kthehen n\u00eb dhun\u00ebn e vitit 1992, kur nj\u00eb komandant lokal serb u dha &#8216;drit\u00eb t\u00eb gjelb\u00ebr&#8217; bandit\u00ebve t\u00eb tij p\u00ebr t\u00eb sulmuar dhe djegur pron\u00ebn e boshnjak\u00ebve, n\u00eb koordinim me politik\u00ebn e shtetit jugosllav p\u00ebr heqjen e popullsis\u00eb boshnjake nga rajoni i Sanxhakut. Kjo politik\u00eb p\u00ebrfshinte vrasje dhe sulme t\u00eb dhunshme, t\u00eb tilla si sulmi n\u00eb fshatin Bukovica, i cili la t\u00eb vrar\u00eb 6 civil\u00eb boshnjak\u00eb dhe xhamin\u00eb lokale t\u00eb shkat\u00ebrruar.<\/p>\n\n\n\n<p>Situata n\u00eb Mal t\u00eb Zi nuk duhet t\u00eb neglizhohet. Dhuna politike midis aktor\u00ebve pro-serb\u00eb dhe pro-malazez duhet t\u00eb parashikohet n\u00ebse vendi vazhdon t\u00eb destabilizohet. P\u00ebr m\u00eb tep\u00ebr, boshnjak\u00ebt n\u00eb qytetet kufitare, ve\u00e7an\u00ebrisht ato me nj\u00eb histori dhune, t\u00eb tilla si Pljevlja, mund t\u00eb jen\u00eb n\u00eb sh\u00ebnjest\u00ebr. Mali i Zi mund t\u00eb shihet si nj\u00eb lloj ushtrimi p\u00ebr ekstremist\u00ebt q\u00eb planifikojn\u00eb t\u00eb hartojn\u00eb vija dhe kufij t\u00eb rinj etnik\u00eb n\u00eb rajon. <\/p>\n\n\n\n<p><em><a href=\"https:\/\/www.aa.com.tr\/sq\" data-type=\"URL\" data-id=\"https:\/\/www.aa.com.tr\/sq\">(Anadolu Agency) <\/a><\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Nga Dr. Hikmet Kar\u00e7i\u00e7 Autori \u00ebsht\u00eb studiues i gjenocidit me seli n\u00eb Sarajev\u00eb M\u00eb 19 prill, dhjet\u00ebra protestues u mblodh\u00ebn para stacionit t\u00eb policis\u00eb n\u00eb Pljevlja, nj\u00eb qytet n\u00eb veri&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":35547,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[6],"tags":[],"class_list":["post-35546","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-opinionanaliza"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/alb.shekulliagency.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/35546"}],"collection":[{"href":"https:\/\/alb.shekulliagency.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/alb.shekulliagency.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/alb.shekulliagency.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/alb.shekulliagency.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=35546"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/alb.shekulliagency.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/35546\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":35549,"href":"https:\/\/alb.shekulliagency.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/35546\/revisions\/35549"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/alb.shekulliagency.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/35547"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/alb.shekulliagency.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=35546"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/alb.shekulliagency.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=35546"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/alb.shekulliagency.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=35546"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}