{"id":618,"date":"2015-07-21T11:18:27","date_gmt":"2015-07-21T10:18:27","guid":{"rendered":"http:\/\/shekulliagency.com\/?p=618"},"modified":"2015-07-22T11:35:18","modified_gmt":"2015-07-22T10:35:18","slug":"roli-i-islamit-ne-ruajtjen-e-identitetit-kombetar-te-diaspores","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/alb.shekulliagency.com\/?p=618","title":{"rendered":"Roli i Islamit n\u00eb ruajtjen e identitetit komb\u00ebtar t\u00eb diaspor\u00ebs"},"content":{"rendered":"
\n

\"Abdullah-Klinaku-770x4701-770x470\"<\/a><\/p>\n

Nga: Abdullah Klinaku<\/em><\/strong><\/p>\n

Gurbeti \u00ebsht\u00eb i r\u00ebnd\u00eb, e p\u00ebr vuajtjet q\u00eb ti shkakton dijn\u00eb me tregu ata q\u00eb jan\u00eb n\u00eb gurbet e jan\u00eb gurbet\u00e7ar. Ata e dijn\u00eb mallin dhe dhimbjen q\u00eb ua shkakton, ata e dijn\u00eb edhe \u00e7far n\u00eb t\u00eb v\u00ebrtet\u00eb ka kuptim fjala gurbetqar. Fjala gurbet, edhe pse n\u00eb fjalorin e gjuh\u00ebs shqipe \u00ebsht\u00eb shqip\u00ebrizuar si kurbet, rrjedh prej gjuh\u00ebs arabe \u201cgarib, guraba\u201dq\u00eb ka kuptimin \u201ci\/t\u00eb vetmuar\u201d, e ku ka m\u00eb t\u00eb vetmuar se sa gurbetqar\u00ebt. Vetmin e gurbetit e p\u00ebrjetoj\u00eb edhe pejgamberi i gurbetaqar\u00ebve ton\u00eb, Muhamedi s.a.s., edhe ai e vuajti largimin nga vendi i tij, edhe ai e p\u00ebrejtoj\u00eb k\u00ebt\u00eb dhimbje dhe me shpirt t\u00eb vuajtur kur doli buz\u00eb Mekk\u00ebs, tha \u201c O Meka ime, je vendi im, dhe sikur mos t\u00eb m\u00eb nxirrnin me zor kurr nga ti nuk do t\u00eb largohesha\u201d. E p\u00ebrjtoj\u00eb k\u00ebt\u00eb dhimbje q\u00eb e p\u00ebrjtojn\u00eb diku rreth nj\u00eb million shqiptar t\u00eb popullit dhe kombit ton\u00eb. E p\u00ebrjetoj\u00eb edhe Pejgamberi vetmin\u00eb, at\u00eb q\u00eb e p\u00ebrjtojn\u00eb rreth nj\u00eb million kombas ton\u00eb n\u00ebp\u00ebr bot\u00eb. Prandaj p\u00ebrderisa identiteti yn\u00eb komb\u00ebtar \u00ebsht\u00eb i fuziquar dhe i lidhur me vlerat hyjnore t\u00eb Pejgamberit ton\u00eb s.a.s gurbetqar\u00ebt ton\u00eb te ai le ta gj\u00ebjn ngush\u00ebllimin dhe p\u00ebrmes tij s.a.s. le t\u2019ia leht\u00ebsojn\u00eb vetes dhimbjet.<\/p>\n

E kaluara historike e popullit shqiptar, luft\u00ebrat, rob\u00ebria, dhuna e vazhdueshme, skamja e gjendja e r\u00ebnd\u00eb ekonomike e vendit ton\u00eb, ka detyruar shum\u00eb shqiptar t\u00eb marrin rrug\u00ebt e gurbetit. Dhe sipas statistikave akoma jo zyrtare sot diaspora shqiptare num\u00ebron rreth 1 milion gurbetqar. Po thuajse n\u00eb referim t\u00eb Kosov\u00ebs, sa gjysma e banor\u00ebve q\u00eb jemi n\u00eb Kosov\u00eb, i kemi edhe jasht\u00eb Kosov\u00ebs. Kjo popullsi e jona jasht\u00eb vendit ton\u00eb, do trajtim, kujdes dhe p\u00ebrkushtim t\u00eb ve\u00e7ant\u00eb, jo aq p\u00ebr gjeneratat e para emigruese sa do p\u00ebr gjeneratat trash\u00ebguese. Ky kontribut n\u00eb ruajtjen e diaspor\u00ebs son\u00eb, aq sa duhet t\u00eb jet\u00eb institucional, duhet t\u00eb jet\u00eb edhe mediatik, intelektual dhe organizativ civil ( OJQ ).<\/p>\n

Diaspora jon\u00eb, ka p\u00ebrjetuar faza t\u00eb ndryshme t\u00eb veprimtaris\u00eb s\u00eb saj, nd\u00ebrsa nj\u00eb veprimtari, ka qen\u00eb veprimtari koherente, e ajo \u00ebsht\u00eb mb\u00ebshtetja financiare p\u00ebr vendin e tyre. Nj\u00eb ndarje t\u00eb leht\u00eb n\u00ebp\u00ebr faza, mund ta ndajm\u00eb n\u00eb k\u00ebt\u00eb m\u00ebnyr\u00eb. Faza e par\u00eb, ka qen\u00eb faza e mobilizimit dhe organizimit ilegal p\u00ebr kauz\u00ebn komb\u00ebtare. Si dhe faza e dyt\u00eb e aktivizimit aktiv politik dhe ushtarak t\u00eb diaspor\u00ebs shqiptare p\u00ebrve\u00e7 mb\u00ebshtetjes financiare. I madh e i vog\u00ebl, kan\u00eb qen\u00eb t\u00eb angazhuar n\u00eb kauz\u00ebn komb\u00ebtare, n\u00eb organizimin politik dhe ushtarak p\u00ebr \u00e7lirimin e kombit shqiptar, duke filluar me Kosov\u00ebn, Ilirid\u00ebn dhe Kosov\u00ebn Lindore. Ky organizim p\u00ebrve\u00e7 q\u00eb e ka mbajt t\u00eb angazhuar diaspor\u00ebn n\u00eb \u00e7\u00ebshtjen komb\u00ebtare e ka mbajt fuqish\u00ebm lidhur me vendin, Kombin, Kosov\u00ebn, qytetin e fshatin e tij. Kjo lidhje e fuqishme i ka nxit dhe i ka mbajt\u00eb ata t\u00eb lidhur fuqish\u00ebm me ndjenj\u00ebn dhe me idnetitetin komb\u00ebtar. K\u00ebto dy faza, kan\u00eb qen\u00eb faktor i r\u00ebnd\u00ebsish\u00ebm dhe ndikuesi fundamental q\u00eb shqiptar\u00ebt e kan\u00eb ruajtur fuqish\u00ebm identitetin komb\u00ebtar dhe ndjesin\u00eb p\u00ebr kombin e atdheun.<\/p>\n

Faza e tret\u00eb si faz\u00eb e ndjesis\u00eb \u00ebsht\u00eb koha e pas luft\u00ebs, kur gurbetqar\u00ebt kan\u00eb filluar v\u00ebrtet\u00eb ta ndjejn\u00eb vet\u00ebn t\u00eb vetmuar n\u00eb idealin e tyre komb\u00ebtar. Krejt mundin e tyre material e fizik, shpirt\u00ebror e ndjesor q\u00eb e kan\u00eb dh\u00ebn\u00eb p\u00ebr kombin dhe atdheun e tyre, e ndjen\u00eb sikur e n\u00ebp\u00ebrk\u00ebmb\u00ebn elitat politike me qeverisjet e pas luft\u00ebs. Filluan ta ndjejn\u00eb zhg\u00ebnjimin sepse pritjet e tyre kan\u00eb qen\u00eb shum\u00eb t\u00eb m\u00ebdha, angazhimet e tyre kan\u00eb qen\u00eb shum\u00eb serioze dhe kan\u00eb qen\u00eb<\/p>\n

plot\u00eb shpres\u00eb p\u00ebr nj\u00eb Kosov\u00eb m\u00eb t\u00eb mir\u00eb. Si rezultat i k\u00ebtij realiteti, gurbetqar\u00ebt ton\u00eb, kan\u00eb filluar ti kthehen jetes normale n\u00eb vendet e bot\u00ebs. Jet\u00ebs p\u00ebr nj\u00eb p\u00ebrparim ekonomik, arsimim cil\u00ebsor dhe avancim n\u00eb karrieren e tyre jasht\u00eb Kosov\u00ebs duke u ndje pjes\u00ebrisht t\u00eb d\u00ebshp\u00ebruar me realitetin n\u00eb Kosov\u00eb. Kjo faz\u00eb ka ndikuar q\u00eb gjeneratat e reja t\u00eb fillojn\u00eb ta ndjejn Kosov\u00ebn, pak m\u00eb larg dhe t\u00eb zvenitet identiteti komb\u00ebtar, duke ju referuar konceptit se \u201cas atyre n\u00eb Kosov\u00eb nuk po ia ndjen p\u00ebr shtet e pse neve hala po\u201d. Ky bot\u00ebkuptim ka ndikim negativ n\u00eb ruajtjen e identitetit komb\u00ebtar t\u00eb diaspor\u00ebs son\u00eb, tani dhe shum\u00eb m\u00eb negative n\u00eb t\u00eb ardhmen.<\/p>\n

Megjithat\u00eb n\u00eb krejt k\u00ebt\u00eb realitet me zymt\u00ebsi relative, \u00ebsht\u00eb duke ardh\u00eb nj\u00eb shpres\u00eb e madhe p\u00ebr diaspor\u00ebn ton\u00eb, p\u00ebr rikthimin e fuqish\u00ebm t\u00eb nj\u00eb kapitali q\u00eb p\u00ebr shekuj e ka ruajtur indetitetin ton\u00eb komb\u00ebtar dhe p\u00ebr shekuj na ka diferencuar prej armiq\u00ebve ballkanas. Ky kapital shpirt\u00ebror \u00ebsht\u00eb identiteti fetar i Kombit ton\u00eb. E them k\u00ebt\u00eb edhe nga p\u00ebrvoja personale dhe nga gjykimet e p\u00ebrvojave personale t\u00eb shum\u00eb prej jush, q\u00eb familjet n\u00eb t\u00eb cilat kan\u00eb t\u00eb kultivuar ndjenjat fetar- islame, n\u00eb t\u00eb nj\u00ebjt\u00ebn koh\u00eb jan\u00eb duke ruajtur edhe identitetin tradicional, familjen tradicionale dhe rrjedhimisht identitetin komb\u00ebtar. Praktika fetare, morali fetar dhe tradita familjare jan\u00eb bazat e reja mbi t\u00eb cilat do t\u00eb ruhet indetiteti komb\u00ebtar i diaspor\u00ebs shqiptare. P\u00ebrderisa dikur kauza komb\u00ebtare na e ka ruajtur fuqish\u00ebm identitetin ton\u00eb komb\u00ebtar dhe fetar, sot, kauza fetare do t\u00eb jet\u00eb shtylla kryesore p\u00ebr ruajtjen e identitetit komb\u00ebtar. Njeriu lidhet fuqish\u00ebm n\u00eb at\u00eb \u00e7far beson, dhe kur kombi dhe vendi yn\u00eb ka vuajtur, kauza komb\u00ebtar na ka lidhur fuqish\u00ebm me ndjesin patriotike dhe identitetin komb\u00ebtar sepse kemi besuar n\u00eb past\u00ebrin e k\u00ebsaj kauze.<\/p>\n

M\u00ebrgata jon\u00eb, sot p\u00ebrderisa e kupton se n\u00eb bot\u00ebn e globalizmit gj\u00ebja m\u00eb e rend\u00ebsishme \u00ebsht\u00eb ruajtja e tradit\u00ebs, moralit individual e familjar, gjuh\u00ebn e kultur\u00ebn, me t\u00eb gjitha k\u00ebto synime e ruan fuqish\u00ebm edhe identitetin komb\u00ebtar. Familja shqiptare n\u00eb m\u00ebrgat, duhet ta mbjell mendimin n\u00eb t\u00eb riun e saj dhe n\u00eb brezat e ri trash\u00ebgues t\u00eb saj, q\u00eb krenaria dhe vlera m\u00eb e lart\u00eb e tyre \u00ebsht\u00eb rikthimin n\u00eb binomin Komb-Fe. Mbi k\u00ebt\u00eb binom Komb-Fe, individi yn\u00eb do t\u00eb form\u00ebsoj personalitet q\u00eb do t\u00eb rrezonoj respekt p\u00ebr t\u00eb tjer\u00ebt, do t\u00eb promovoj paqen mes kulturave dhe do t\u00eb jep kontribut gjurm\u00ebl\u00ebn\u00ebs p\u00ebr vendin dhe shoq\u00ebrin\u00eb n\u00eb t\u00eb cil\u00ebn jeton. Me k\u00ebt\u00eb form\u00ebsim fetar do t\u00eb ruaj veten, familjen dhe kombin e tij. Do t\u00eb fitoj\u00eb respektin e t\u00eb tjer\u00ebve dhe do ta ket\u00eb hap\u00ebsir\u00ebn dhe mund\u00ebsin p\u00ebr t\u00eb dh\u00ebn\u00eb kontribut p\u00ebr vendin ku jeton dhe vendin e vet. Nj\u00eb individ dhe familje e cila \u00ebsht\u00eb larguar nga tradita familjare e fetare, duke pas parasysh faktin e zvenitjes s\u00eb kauz\u00ebs komb\u00ebtare shum\u00eb shpejt do t\u00eb zhytet n\u00eb asimilimin moral, komb\u00ebtar e fetar. Do t\u00eb zhytet n\u00eb uj\u00ebrat e devijimit, n\u00eb rrjedhat e globalizimit dhe n\u00eb vuajtjet e lajthitjes p\u00ebr t\u00ebr\u00eb jet\u00ebn e tij dhe pasardh\u00ebs\u00ebve t\u00eb tij.<\/p>\n

Familja e m\u00ebrgat\u00ebs shqiptare, duhet t\u00eb jet\u00eb e lidhur fuqish\u00ebm m\u00eb xhamin dhe me moralin e kultur\u00ebn q\u00eb kultivon xhamia. Xhamia ka qen\u00eb simboli dallues i kombit ton\u00eb, prej sllav\u00ebve dhe duhet t\u00eb jet\u00eb shtylla dallues e identitetit ton\u00eb komb\u00ebtar edhe n\u00eb t\u00eb gjith\u00eb bot\u00ebn. Xhamia, p\u00ebr m\u00ebgat\u00ebn nuk duhet t\u00eb shihet vet\u00ebm si faltore por edhe si \u00e7erdhe e ruajtjes dhe kultivimit t\u00eb identitetit ton\u00eb komb\u00ebtar, moralit dhe tradit\u00ebs familjare.<\/p>\n

M\u00ebrgata jon\u00eb me vlerat e saj komb\u00ebtare e fetare do t\u00eb jet\u00eb themel i dobish\u00ebm p\u00ebr vendet e bot\u00ebs n\u00eb t\u00eb cilat \u00ebsht\u00eb, p\u00ebr kontributin e tyre indelektual dhe material. M\u00ebrgata jon\u00eb me k\u00ebt\u00eb formim do t\u00eb jet\u00eb kapitali bazik dhe m\u00eb i fuqish\u00ebm p\u00ebr zhvillimin ekonomik t\u00eb vendit ton\u00eb, p\u00ebr avancimin intelektual dhe kulturor t\u00eb shoq\u00ebris\u00eb son\u00eb dhe shtylla m\u00eb e fort e stabilitetit t\u00eb shtetit ton\u00eb p\u00ebrmes lobimit organizativ n\u00ebp\u00ebr bot\u00eb.<\/p>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Nga: Abdullah Klinaku Gurbeti \u00ebsht\u00eb i r\u00ebnd\u00eb, e p\u00ebr vuajtjet q\u00eb ti shkakton dijn\u00eb me tregu ata q\u00eb jan\u00eb n\u00eb gurbet e jan\u00eb gurbet\u00e7ar. Ata e dijn\u00eb mallin dhe dhimbjen…<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":152,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[6],"tags":[],"class_list":["post-618","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-opinionanaliza"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/alb.shekulliagency.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/618"}],"collection":[{"href":"https:\/\/alb.shekulliagency.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/alb.shekulliagency.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/alb.shekulliagency.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/alb.shekulliagency.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=618"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/alb.shekulliagency.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/618\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":623,"href":"https:\/\/alb.shekulliagency.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/618\/revisions\/623"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/alb.shekulliagency.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/152"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/alb.shekulliagency.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=618"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/alb.shekulliagency.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=618"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/alb.shekulliagency.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=618"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}